Kalibreren/zintuiglijk waarnemen


De wereld zien zoals die is - zonder deze te filteren met je eigen generalisaties, vervormingen en weglatingen - begint met zintuigelijke scherpzinnigheid. 


Kalibreren is het herkennen wanneer een persoon in een bepaalde stemming is of in een andere stemming raakt door de non-verbale onbewuste signalen waar te nemen.  Een ander woord is ‘ijken’. Doordat je aan de buitenkant veranderingen bij een gesprekspartner waarneemt, kun je ervan uitgaan dat er ook aan binnenkant veranderingen plaatsvinden. Zo kun je bijvoorbeeld herkennen of jouw communicatie (de gewenste) impact heeft.


Simpel gezegd, is kalibratie het opmerken wat er feitelijk, dus concreet waarneembaar, bij andere mensen omgaat. 

Als je ook wilt weten wélke stemming iemand ervaart, zonder eigen interpretaties, moet je op een eerder moment de waargenomen set aan fysiologische kenmerken verbonden hebben met de interne stemming van die persoon. Dit kun je doen door er bijvoorbeeld naar te vragen. Hiermee bepaal je een uitgangspunt (0-punt).


Naast verbale communicatie geven non-verbale signalen belangrijke aanwijzingen voor wat er in iemand omgaat. We kunnen, wanneer we de minimale veranderingen van mensen kennen en herkennen, betekenis geven aan die non-verbale signalen. Met kalibreren kun je de incongruentie tussen verbaal en non-verbaal herkennen. Zo kun je bijvoorbeeld waarnemen dat mensen Ja zeggen en Nee denken.


Kalibreren is een belangrijke vaardigheid

Kalibreren is een belangrijke vaardigheid binnen NLP. Een goed opgeleide NLP Practitioner heeft geleerd hoe zij het contrast kan waarnemen tussen een toestand vóór en de toestand na een NLP interventie. Op deze manier kan de NLP Practitioner vaststellen of er tussentijds iets is veranderd. Kalibreren betekent dat je zeer gedetailleerd minimale non-verbale signalen kan observeren zonder te interpreteren. 


Kalibreren is niet eenvoudig. Het gevaar bestaat namelijk dat je eigen invullingen doet. Om goed te kalibreren moet je gedurende lange tijd observeren. Wanneer soortgelijk gedrag vaker voorkomt, kun je concluderen dat de persoon kennelijk dezelfde bijbehorende emotionele toestand ervaart.


Nonverbale indicatoren

Lichaamstaal en lichaamsbewegingen zijn uitstekende indicatoren voor wat er werkelijk in iemand omgaat en wat iemand werkelijk bedoelt.


Tijdens het observeren kun je letten op visuele cues:

  • verandering ademhaling
  • gelaatskleur
  •  lipgrootte
  • spierspanning
  • trilling oogleden
  • stand van het hoofd of lichaam
  • pupilverwijdering

Auditieve cues zijn:

  • volume
  • ritme
  • intonatie
  • snelheid/tempo
  • pauzestoonhoogte
  • woorden
  • fouten en aarzelingen
  • nadruk en kracht op bepaalde woorden, of juist zwakte bij het uitspreken van bepaalde woorden

De veranderingen zijn niet altijd eenvoudig waarneembaar. Ze zijn vaak zeer minimaal en worden daarom minimal cues genoemd. Kalibreren functioneert als test van de communicatie. Aan de persoon met wie je communiceert kun je zien of er nog sprake is van rapport of dat je het verbroken hebt.

Kies voor een effectieve NLP opleiding bij Tessa Trainingen en ontwikkel jezelf.


Tessa Fennema is oprichter van Tessa Trainingen in Friesland. Een instituut voor Persoonlijke Ontwikkeling en Communicatie. Tessa Trainingen is een laagdrempelig instituut en verzorgt opleidingen en trainingen op het gebied van NLP voor volwassenen en kinderen.

Wil jij meer weten wat NLP voor jou kan betekenen? Neem gerust contact met mij op. Ik maak graag kennis met jou tijdens een kennismakingsgesprek of een gratis NLP informatie avond en beantwoord al jouw vragen.